حاج قاسم'>قاسم و امنیت ملی ایرانبررسی ایده دفاع پیش دستانه از نگاه حاج قاسمسید هادی زرقانی. دانشیار جغرافیای سیاسی. دانشگاه فردوسی مشهددو ماهنامه آمریکا شناسی،سال چهارم،شماره 17، دی 1401 در نظام بین الملل، حکومت ها برای تضمین منافع و امنیت ملی خود سیاست ها و راهبردهایی را در ابعاد اقتصادی،سیاسی، نظامی و...طراحی و اجرا می نمایند.علیرغم اینکه بعد از دوران جنگ سرد و در فضای جهانی شدن ها، اقتصاد و مناسبات ژئواکونومیک به اولویت اول بسیاری از کشورها تبدیل شد(1)، اما تحولات ژئوپلیتیک و ژئواستراتژیک جهان در دهه گذشته بار دیگر اهمیت حوزه دفاع و امنیت را برای حکومت ها برجسته نمود. جهانی شدن تروریسم در طی دو دهه گذشته،تهدید های نظامی آمریکا علیه کره شمالی، تهدید چین علیه تمامیت ارضی تایوان،حمله روسیه به اوکراین؛ همگی حاوی این هشدار برای حکومت های مختلف بود که از فضای خلسه آور صلح و آرامش جهانی و غلبه ژئواکونومیک بر ژئوپلیتیک، فاصله گرفته و بار دیگر حوزه دفاع و امنیت را مورد توجه جدی قرار دهند. بدیهی است؛ این گفته به معنای نادیده گرفتن اقتصاد به عنوان موتور محرکه توسعه کشورها نیست،چنانکه حتی قدرت نظامی و دفاعی کشورها، اساسا وابسته به وجود یک اقتصاد پویا و امکان تامین منابع عظیم مالی برای بخش دفاع و نظامی آن کشورها است(2).سیاست ها، دکترین ها و راهبردهای دفاعی و نظامی کشورها تابعی از میزان قدرت ملی و وزن ژئوپلیتیکی آنها است(3). بر این اساس، کشورهایی که در راس نظام ژئوپلیتیک جهانی قرار دارند دارای مقدورات فراوان و محذورات اندک هستند و بر عکس کشورهای با میزان قدرت کمتر در رده های میانی و پائینی نظام ژئوپلیتیک جهانی قرار دارند و به طور طبیعی دارای محدودیت ها و محذورات فراوان و مقدورات بسیار کمی هست

انجمن علوم سیاسی ایران شعبه خراسان با همکاری انجمن ژئوپلیتیک ایران شعبه خراسان رضوی و گروه علوم سیاسی دانشگاه فردوسی مشهد برگزار میکند:پنجمين پیش نشست همایش سالیانه انجمن علوم سیاسی با عنوان «دیالکتیک دولت و جامعه در ایران»ارائه دهندگان:دکتر سید هادی زرقانی (عضو هیئت علمی جغرافیای سیاسی دانشگاه فردوسی مشهد): فضایی سازی سیاست ژئوپلیتیک ایده پردازی و مفهوم سازیدکتر علی اصغر داوودی (عضو هیئت علمی علوم سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی مشهد): گسست در انگاره اجتماعی دولت در جمهوری اسلامی ایراندکتر احمد فاطمی نژاد (عضو هیئت علمی علوم سیاسی دانشگاه فردوسی مشهد ) سایه جامعه بین الملل در دیالکتیک جامعه و حکومت در ایران مدرندکتر مهدی نجف زاده (عضو هیئت علمی علوم سیاسی دانشگاه فردوسی مشهد): نسبت سنجی رابطه دولت و جامعه در ایرانمدیر نشست: دکتر روح اله اسلامی (عضو هیئت علمی علوم سیاسی دانشگاه فردوسی مشهد)زمان: چهارشنبه ۱۲ بهمن ۱۴۰۱/ ساعت ۱۹تالار مجازی به آدرس:https://vroom.um.ac.ir/flpنوشته شده توسط سید هادی زرقانی در شنبه هشتم بهمن ۱۴۰۱ ساعت 18:0 | لینک ثابت |

تحلیل عوامل موثر بر مکان یابی پاسگاه های مرزی با استفاده از سیستم استنتاج فازی (نمونه موری مناطق مرزی استان خراسان رضوی و افغانستان)ملیحه اخباری 1 سیّد هادی زرقانی 2 مسعود مینائیچکیده:مقدمه: امنیت مرزی به معنای جلوگیری از هرگونه اعمال خلاف قانون در طول مرزهای یک کشور و قانونی کردن تردد اشخاص و حمل و نقل کالا و حیوانات اهلی با رعایت ضوابط قانونی و از طریقدروازههای مجاز مرزی است. تلاش همه حکومت ها این است تاحد امکان مرزهای آن ها جز در برخی گذرگاه های توافق شده و مجاز غیرقابل نفوذ باشد. عوامل متعددی بر امنیت مرزهای یک کشور تاثیر می گذارند، از مهم ترین عوامل موثر بر کارکرد امنیتی مرزها، طرح ها و سیاست هایی است که کشورها در مورد کنترل مطلوب و موثر مرزهای خود به کار می برند. در این بین، مکان گزینی دقیق پاسگاهها و مراکز انتظامی مرزی یکی از مهمترین عوامل موثر در کنترل و مدیریت مطلوب مرز و استقرار امنیت در مرز و مناطق مرزی می باشد.هدف و روش تحقیق: این پژوهش در صدد بررسی و تحلیل عوامل موثر بر مکان گزینی پاسگاههای مرزی با استفاده از نرم افزارهای سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی می باشد. جهت استخراج، بررسی و تحلیل اطلاعات مورد نیاز از تصاویر ماهواره لندست، سنجندهOLI در سال2018، نرم افزار ENVI5.3 و فنون سنجش از دور و همچنین نرم افزار سیستم اطلاعات جغرافیایی(GIS) و سیستم استنتاج فازی و ahp استفاده شده است.نتجه گیری: در نهایت نقشه خروجی در سه کلاس کاربری های مناسب، متوسط و نامناسب طبقه بندی گردیده است. شایان ذکر است برای انجام تحلیل ها از 13 معیار؛ کاربری اراضی، شیب،درنوبت چاپ در مجله پژوهش های جغرافیای سیاسی نوشته شده توسط سید هادی زرقانی

واکاوی ارتباط بین متغیر اقتصاد مرزنشینان با امنیت پایدار در مناطق'>مناطق مرز با تاکید بر مناطق مرزی ایرانسید هادی زرقانی . فاطمه بخشی شادمهریهمایش ملی ابعاد نظری و کاربردی توسعه و امنیت پایدار مناطق مرزی با رویکرد آمایشیچکیده :طرح مسئله: امنیت پایدار بر پوشش عادلانه فضایی و اجتماعی امنیت و نقش محوری مردم در استقرار امنیت تأکید دارد. مناطق مرزی به دلیل برخی ویژگی ها و شاخص هایی خاص با چالش های امنیتی متعددی روبرو هستند. از انجا که یکی از متغیر های موثر بر امنیت پایدار مرز و مناطق مرزی، ویژگی های اقتصادی مرزنشینان و سطح توسعه اقتصادی مناطق مرزی می باشد در این پژوهش اقتصاد مناطق مرزی در دو محور بررسی شده است.روش پژوهش: این پژوهش با روش توصیفی تحلیلی و با مراجعه به منابع معتبر درصدد بررسی این مسئله است که وضعیت اقتصادی مرزنشینان و مناطق مرزی چه ارتباطی با استقرار امنیت پایدار در مناطق مرزی دارد؟یافته ها: در محور تاثیر وضعیت اقتصادی مرزنشینان بر امنیت و توسعه در مناطق مرزی: در بررسی این محور به سه ایتم مهم وضعیت توسعه و رفاه در مناطق مرزی، زمینه های توسعه نیافتگی مناطق مرزی و محرومیت و توسعه نیافتگی مناطق مرزی و نقش آن در امنیت مرزی تاکید شده است و محور دوم وضعیت توسعه اقتصادی- اجتماعی را در دو سوی مرز: که در بررسی این محور به اختلاف سطع توسعه در دو سوی مرز و نقش آن در امنیت مرزی تاکید شده است.نتیجه گیری: در نهایت می توان بیان کرد که سطح توسعه اقتصادی پایین در مناطق مرزی، محرومیت، شرایط خاص جغرافیایی(دوری از مرکز و انزوای جغرافیایی) و ناپایداری جمعیتی در مناطق مرزی تاثیرات عمیقی روی امنیت مناطق مرزی نیز می گذارد. ضعیف بودن احساس تعلق به زمین و سرزمین، امکان سوء استفاده از جمعیت مرزنشین ت

درآمدی بر بیوتروریسم و امنیت شهریدکتر سید هادی زرقانیدانشیار جغرافیای سیاسی . دانشگاه فردوسی مشهد زهرا نسیمیدانشجوی دکتری جغرافیای سیاسی. دانشگاه فردوسی مشهد انتشارات انجمن ژئوپلیتیک ایرانبیوتروریسم به سوء استفاده از عوامل میکروبی یا فرآوردههای آنها (عوامل بیولوژیک)، به منظور ایجاد ارعاب یا هلاکت انسانها و نابودی دامها و گیاهان گفته میشود. جهان امروز با اشکال مختلف عملیاتهای تروریستی از سوی بازیگران دولتی و غیردولتی روبرو است. در این میان، بیوتروریسم به دلیل استفاده به نسبت آسان تروریستها از عوامل بیولوژیک، ایجاد ترس عمومی، مبهم و مخفی بودن علائم، امکان گسترش وسیع در جوامع انسانی یا اهداف دامی و گیاهی و... بیشتر مدنظر تروریستها قرار دارد. شهرها به عنوان کانونهای اصلی جمعیت یکی از مهمترین اهداف در عملیاتهای بیوتروریستی میباشند. این اثر تلاش دارد تا در چهار فصل ضمن بررسی و شناخت ماهیت و ابعاد بیوتروریسم، وضعیت آسیبپذیری زیرساختهای شهری را در مقابل اینگونه اقدامات تروریستی مورد بررسی قرار دهد و در نهایت به روشهای حفاظت از زیرساختهای شهری در مقابل عملیاتهای بیوتروریستی بپردازد.• فصل اول به بررسی و تبیین مفاهیمی چون امنیت، تهدید، تروریسم، ابعاد و انواع تروریسم، بیوتروریسم، سلاحها و جنگهای بیولوژیک اختصاص دارد• فصل دوم با محوریت تأثیرات تهدیدات بیولوژیک برعلیه انسان، به بررسی و تحلیل مهمترین عوامل و سلاحهای بیولوژیک و همچنین میزان و نوع تهدیداتی که این عوامل و سلاحهای بیولوژیک بر سلامت انسان دارند،می پردازد• فصل سوم، ضمن معرفی و گونهشناسی زیرساختهای خدماتی در شهرها، شیوههایی که این نوع زیرساختها ممکن است توسط اقدامات بیوتروریستی مورد حمله قرار گیرند را در قا